Migawki

Ogólne zasady żywienia królików
Króliki należą do zwierząt roślinożernych. Układ pokarmowy jest przystosowany do bardzo dobrego wykorzystania substancji zawartych w podawanych paszach roślinnych.
W warunkach naturalnych króliki same regulują sobie rodzaj i dawkę pokarmu, uwzględniając stan fizjologiczny lub wiek. Gdy brakuje pokarmu zmieniają miejsca bytowania. W warunkach fermowych nasze zwierzęta zdane są na człowieka. W wyniku powstania wielu ras (w tym szczególnie mięsnych) , żywienie uległo komercjalizacji i jednym z podstawowych kryteriów jest otrzymanie jak największych przyrostów, miotów – przy jak największej opłacalności hodowli czy chowu. Nieco inna specyfika powinna obowiązywać w hodowlach królików rasowych, gdzie stosowane są odmienne kryteria. Hodowcy dążą do uzyskania u swoich podopiecznych pięknej okrywy włosowej, budowy najbardziej zbliżonej do wzorca czy barw wzorcowych. Jednak u jednych i drugich ważne są koszty utrzymania i aby zachować proporcje między uzyskaniem dobrych wyników a jakością musimy wprowadzać zbilansowane dawki żywieniowe. Normy żywieniowe określają ogólną energię i udział składników odżywczych oraz witamin, makro i mikroelementów.
Pokarm ma zapewnić zwierzętom zaspokojenie podstawowych potrzeb energetycznych organizmu jak również dostarczyć materiałów budulcowych dla potrzeb wzrostu. Królik pobiera średnio pokarm 70-80 razy na dobę w dawkach po 2-8 g.  W ciągu doby, w okresie intensywnego wzrostu króliki pobierają do 5% masy ciała granulatu i do 10% masy ciała wody. W tym okresie stosunek przyrostu masy ciała do pobieranego pokarmu powinien wynosić 1:3.
W skład paszy wchodzą ; węglowodany, białka, tłuszcze i sole mineralne. Stosunek ilościowy powinien odpowiednio wynosić- 5:2:1:1.
Podawana pasza to sucha masa i woda. Sucha masa w podawanych paszach ma odpowiednio wartości; 80-95% w ziarnach zbóż, śrut zbożowych i suszu z roślin, 20-25% w okopowych i 15% w zielonkach. W suchej masie zawarte są związki organiczne i mineralne. Do organicznych należą  związki azotowe i bezazotowe. Do azotowych zaliczamy; białka, amidy (niebiałkowe), witaminy i biokatalizatory. Do bezazotowych zaliczamy; węglowodany i tłuszczowce.
Zapotrzebowanie na energię i składniki pokarmowe jest zróżnicowane i zależy od  wieku, stanu fizjologicznego, masy, warunków higienicznych oraz intensywności i sposobu użytkowania. W normach żywieniowych podaje się wartości zapotrzebowania na energię metaboliczną mierzoną w kilokaloriach (kcal) lub kilodżulach (kJ).
Zapotrzebowanie energetyczne bez względu na rasę dorosłych królików w stanie spoczynku płciowego jest różne i wynosi odpowiednio; dla 2 kg masy ciała- 987 kJ, dla 3,5 kg- 1330kJ i dla 5 kg- 1841 kJ.  Jeżeli przyjmiemy, że wartości te stanowią 100% dawki żywieniowej to w różnych stanach rozpłodu dawki te wynoszą:
- samce użytkowane intensywnie- 125%,
- samice w I połowie ciąży- 125%,
- samice w II połowie ciąży- 150%,
- samice w okresie odchowu młodych- 200%,
- samice w okresie odchowu młodych i ciąży- 400%.
Białko- młode króliki wykorzystują do wszystkich procesów życiowych, (budowa tkanek w okresie wzrostu), dorosłe do odnowy tkanek i sierści, prawidłowego przebiegu trawienia i gospodarki hormonalnej oraz wytwarzania enzymów, mleka, nasienia. Białko jest pobierane z roślin oraz z koncentratów paszowych z udziałem aminokwasów syntetycznych. Spośród 21 znanych aminokwasów króliki muszą otrzymywać 10; walinę-0,7%; leucynę-1,05%; izoleucynę-0,6%; metioninę-0,6%; lizynę-0,65%; treoninę-0,55%; tryptofan-0,18%; argininę-0,8%; histydynę- 0,35%; fenyloalaninę+ tyrozynę- 1,2%. Aminokwasem limitującym jest metionina z której syntezuje się cystyna i cysteina. Te ważne  aminokwasy siarkowe są składnikami w tworzeniu i wymianie okrywy włosowej.  Największe ilości metioniny są w strączkowych, łubinie, rzepaku, drożdżach, śrucie rzepakowej i sojowej poekstrakcyjnej. Strawność białka wynosi średnio 75% jednak każde zwiększenie udziału włókna o 1% powoduje zmniejszenie strawności białka o 1,45%. Zapotrzebowanie na białko wynosi 14-18% białka strawnego w dawce dziennej pokarmowej.
Tłuszcz – jest największym dostarczycielem energii i głównie pochodzi z metabolizmu węglowodanów. 1 g tłuszczu daje 38-39 kJ energii, a ponadto jest rozpuszczalnikiem witamin A,D,E,K. Zapotrzebowanie na tłuszcz wynosi  4-8% tłuszczu surowego w zależności od użytkowania płciowego.
Włókno – jest najtrudniej strawnym składnikiem pokarmowym. Stanowi ono balast, pobudza wydzielanie soków trawiennych, motorykę przewodu pokarmowego, sprzyja rozwojowi bakterii niezbędnych w woreczku robaczkowym i jelicie ślepym, poprawia strukturę pokarmu. Strawność włókna określa się na 12-22% w zależności od rodzaju paszy (najmniejsza- słoma, trawy; największa-motylkowe, strączkowe). Zapotrzebowanie na włókno to 12-15%.
Węglowodany (pozostałe) – w tej grupie znajdują się związki bezazotowe takie jak; cukry proste, dwucukry, gumy, celuloza i skrobia. Najważniejsza jest tu skrobia pochodząca głównie ze zbóż skarmianych w postaci ziarna jak również stanowiących składnik pasz granulowanych. Strawność węglowodanów wynosi 70-90%.  Wykorzystywane są do zaspokajania potrzeb energetycznych, a ich nadmiar odkładany jest jako tłuszcz w tkance tłuszczowej i glikogen w wątrobie.
Sole mineralne- są to pierwiastki występujące w dawkach pokarmowych jako związki nieorganiczne. Dzielimy je na; makroelementy- w organizmie w ilości powyżej 0,01% ( wapń, sód, potas, magnez, chlor, siarka i fosfor) i mikroelementy- w organizmie poniżej 0,01% ( żelazo, kobalt, miedź, mangan, cynk, jod, fluor, molibden, selen). Wszystkie pierwiastki mają duże znaczenie w przebiegu procesów życiowych królików , dlatego też muszą być stale obecne w paszy i wodzie do picia.
Witaminy- są bardzo ważnymi składnikami paszy jednak ich niedobór jak i nadmiar są groźne dla zdrowia królików.
Woda- organizm królika składa się w około 70% z wody. Jest ona niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania. Utrata 0,1 zawartości wody przez organizm powoduje śmierć zwierzęcia z odwodnienia. Przyjmuje się, że królik powinien pić 0,1 l wody na kg masy ciała, jednak najbezpieczniej jest zapewnić stały dostęp do wody. Samice karmiące mogą wypić do 4,0 l wody dziennie.
 
Start arrow Wystawy arrow Zarys fizjologii rozrodu królików
Zarys fizjologii rozrodu królików
Redaktor: Stefan   
15.12.2008.

Króliki ze względu na wielu wrogów w środowisku naturalnym rozmnażają się bardzo intensywnie. W ciągu roku mogą wydać potomstwo nawet ośmiokrotnie.
Króliki udomowione zależnie od rasy dojrzałość płciową osiągają w wieku czterech do sześciu miesięcy. Istnieje również inna kwalifikacja polegająca na używaniu do rozpłodu samic, które osiągnęły minimum 75-80% masy ciała zwierząt dorosłych swojej rasy. Rasy małe i karzełki mogą być zakwalifikowane do hodowli w wieku 6-7 miesięcy, rasy średnie 8-9 miesiąca, rasy duże w wieku 10-11 miesiąca.
Hodowla królików i jej opłacalność zależy więc od ilości wykotów w ciągu roku.
U samic występuje 16 dniowy cykl płciowy, który niejednokrotnie jest trudny do zauważenia.
Gotowość do przyjęcia samca objawia się rują. Samice w okresie rui są niespokojne, noszą w zębach ściółkę, często się moczą i przy głaskaniu unoszą zad.
Jednorazowe krycie najczęściej wystarcza do zapłodnienia, a ewentualne krycie kontrolne można powtórzyć po kilku godzinach. Krycie po kilku dniach jest bezcelowe, gdyż samica w tym czasie nie da się pokryć.
Możliwa jest też mechaniczna inseminacja samic, rzadko spotykana w hodowlach amatorskich.Chcąc dobrze prowadzić hodowlę, należy zapoznać się z podstawami fizjologii rozrodu królików, dlatego zdecydowałem się na napisanie krótkiego streszczenia tego procesu. Po urodzeniu jądra samców rozwijają się wolniej niż inne narządy i dopiero w wieku 5 tygodni następuje szybszy ich wzrost. Między 40-50 dniem życia u samca rozpoczyna się proces spermatogenezy. Pierwsze krycia samce usiłują wykonać w 60-70 dniu, a w około 84 swoją aktywność rozpoczynają kanaliki nasienne. Pierwsze nasienie może pojawić się w okolicach 100 dnia jednak jest go zbyt mało, a plemniki pojawiają się w ejakulacie w wieku 110 dni. Tak więc do pierwszego krycia należy użyć samce w wieku 135-140 dni życia.
Objętość ejakulatu samca wynosi 0,3-0,6 ml, przy ilości plemników 150-500 mln/ml. Podwójne krycie jest celowe dlatego, że pierwsze traktowane jest jako przygotowawcze do drugiego, w którym znacznie zmniejsza się objętość nasienia lecz wzrasta koncentracja plemników. Całkowita ilość plemników w drugim kryciu jest większa niż w pierwszym. W następnych kryciach skuteczność się zmniejsza aż do zera. Podsumowując; najefektywniejsze są krycia, gdy samiec kryje regularnie raz dziennie.
Dojrzewanie gonad samicy rozpoczyna się w 21 dniu życia zarodkowego i trwa do urodzenia. Pęcherzyki jajnikowe u samic pojawiają się w 13 dniu od urodzenia, a w 65-70 dniu osiągają dojrzałość. Samice w 10-12 tygodniu są gotowe do rozrodu, jednak nie następuje jeszcze owulacja w pęcherzykach jajnikowych.
Termin osiągnięcia dojrzałości płciowej przez samice królików jest zależny od czynników takich jak:
- przynależność do rasy ( rasy średnie- 4-6 miesięcy, rasy duże- 5-8 miesięcy),
- rozwój osobniczy ( szybszy wzrost królików, szybsza dojrzałość płciowa).
Samica jeśli jest w rui, dopuszcza samca. W czasie krycia dochodzi do owulacji prowokowanej, kiedy to następuje uwolnienie komórki jajowej. U królików może także dochodzić do krycia w czasie drugiej fazy ciąży ( nie ma miejsca jak u zajęcy zjawisko super ciąży, czyli koegzystencji dwóch ciąż o różnym zaawansowaniu). Nie można więc na podstawie akceptacji lub nie samca, stwierdzić czy samica jest w ciąży.
W chwili owulacji pęcherzyk jajnikowy pęka i zostaje uwolniona komórka jajowa, która zostaje zapłodniona po około1,5 godzinie od owulacji. Plemniki  zmagazynowane w górnej części pochwy wędrują  do macicy i tylko 1% osiąga cel, reszta ginie przy pokonywaniu np. szyjki macicy. Zapłodniona komórka jajowa (zygota) dociera do macicy w 72 godziny od owulacji. W czasie wędrówki po jajowodzie zygota zaczyna się dzielić i implantacja następuje w około siódmym dniu.  Po dotarciu do macicy następuje rozłożenie równomierne zarodków w obu rogach macicy. Nigdy nie następuje przemieszczanie się zarodków między rogami macicy. W trakcie trwania ciąży ma miejsce utrata embrionów i z całej liczby komórek jajowych tylko z 60-70% urodzą się młode króliki. Uwolnione komórki jajowe- nie zapłodnione mogą być przyczyną pseudo ciąży, która trwać może około 15-17 dni.
Pod koniec ciąży samica buduje gniazdo z własnych włosów i słomy. Ciąża trwa 31-32 dni. Poród ma miejsce najczęściej w nocy lub nad ranem i trwa 15-30 minut, w zależności od wielkości miotu. Królice rodzą od jednego do kilkunastu młodych, najczęściej 3-12 sztuk.
Po porodzie macica samicy szybko się obkurcza i po 48 godzinach zmniejsza się o ponad 50%.  W wyniku stymulacji gruczołu mlekowego przez młode dochodzi do wydzielania tego hormonu krótkimi seriami umożliwiającymi pobieranie mleka przez ssanie. Dzienna produkcja mleka przez matkę wynosi 30-50 g w dwóch pierwszych dniach i wzrasta do 200-250 g  w końcowym okresie laktacji trwającym trzy tygodnie. Wydalanie mleka jest proporcjonalne do liczebności miotu.
Mleko samic królików w porównaniu do krowiego jest dużo bogatsze. Mleko królicy zawiera dwa razy więcej suchej masy, cztery razy więcej białka, dwa razy więcej tłuszczu i trzykrotnie związków mineralnych. Zawartość cukru (laktozy) jest sześciokrotnie mniejsza.
Istnieje bardzo duża współzależność pomiędzy ilością wyprodukowanego mleka a przyrostem masy miotu w okresie laktacji.

 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »

Imieniny

18 Października 2017
Środa
Imieniny obchodzą:
Julian, Łukasz, René
Do końca roku zostało 75 dni.
© 2017 Królikarz Polski ::
- www.krolikarzpolski.pl -