Królikarz Polski - Królikarz Polski

Migawki

Kopulacja, ciąża i poród, mleczność samic.

O zachowaniach samicy w czasie rui pisałem w poprzednim artykule. Ruja u samic trwa 5-6 dni a następnie stopniowo przechodzi w stan spokoju. Powtarza się ten cykl w odstępach 16 dniowych. Najłatwiejsze rozpoznanie rui to wygląd narządów płciowych. Na skutek dojrzewania pęcherzyków Graafa narządy rozwierają się i mają kolor ciemno różowy. Najlepsze efekty mają miejsce gdy do krycia dochodzi w okresie rui. Zawsze wkładamy samicę do klatki samca. Dobrym układem jest krycie młodej samicy przez starszego (doświadczonego) samca lub odwrotnie. Akt kopulacji trwa 3-5 minut. Skuteczny akt uznaje się gdy samiec przewraca się na bok z charakterystycznym piskiem. Można przeprowadzać tzw. krycie kontrolne czyli po 5 dniach wpuścić samicę do samca, jeżeli samica nie dopuszcza samca to znaczy, że krycie było skuteczne. Następną ruję samica ma w pierwszych dniach po wykocie i wówczas krycia są najbardziej skuteczne. Płodność samic zależna jest od cech dziedzicznych ale ważnymi czynnikami są: żywienie, stan fizjologiczny, oświetlenie i pora roku. Największą płodność królice mają wiosną; o około 8% większą niż latem i 11% niż jesienią oraz zimą.
Ciąża trwa u królic 31 dni. Przy miotach mniej licznych wykot może nastąpić później, a przy miotach bardzo licznych wcześniej. Rozpoznanie skutecznej ciąży możliwe jest w trzecim tygodniu. Pod koniec ciąży gruczoły mleczne są mocno nabrzmiałe i obserwujemy wyraźnie większy brzuch u samicy. 3-4 dni przed wykotem należy umieścić w klatce skrzynkę wykotową oraz zapewnić materiał do budowy gniazda. W razie występowania oznak budowy gniazda po 14-17 dniach można przyjąć, że ma miejsce ciąża urojona (rzekoma).
Poród u królików jest w zasadzie bezkonfliktowy. Trwa krótko a następuje nad ranem lub w nocy. Młode rodzą się ślepe, głuche, nieowłosione, bardzo wrażliwe na zimno i niedołężne.
Świetnie natomiast mają rozwinięty zmysł czucia i węchu oraz rozróżniają smak kwaśny i słodki. Masa ciała noworodków wynosi 35-60 g, w zależności od wielkości miotu. Po 6-8 dniach następuje podwojenie masy a po 14 dniach młode ważą pięć razy więcej. W wieku 12-14 dni młode zaczynają widzieć, a po 3 tygodniach opuszczają gniazdo i samodzielnie zaczynają pobierać pokarm. U pierwiastek zdarza się, że miot jest porozrzucany po klatce. Należy wtedy próbować podrzucić młode do gniazda, a jeżeli nie przynosi to rezultatów podrzucić innej karmiącej samicy. Po wykocie należy sprawdzić gniazdo (najlepiej pod nieobecność samicy). Młode powinny mieć gładką skórę, bez pofałdowań. Przy licznych miotach zachodzi obawa nie dokarmienia młodych. Gdy miot mamy zamiar przeznaczyć do celów hodowlanych, najrozsądniej jest pozostawić 6-8 królicząt. Właściwe karmienie i zdolność samicy zależy od jej kondycji i stanu odżywienia. Laktacja samic trwa wzrostowo trzy tygodnie a następnie zmniejsza się. Procesy te regulują się najlepiej u samic pokrytych (ciężarnych). Ilość produkowanego mleka zależy też od ilości wykotów. U pierworódek okres trwania laktacji jest krótszy, następnie wzrasta do siódmego wykotu i znowu maleje. Bardzo ważnym czynnikiem jest stosunek białka do energii w dawce żywieniowej samic. Powinien utrzymywać się w ilości 11,5-12,5 g białka na 100 kcal energii przemiennej. Nie powinno się podawać zbyt dużej ilości białka ponieważ samica go nie spożytkuje. Nie może zabraknąć w pokarmie samic karmiących włókna. Zapobiega ono zaburzeniom trawiennym i powinno mieć 11,5% udziału w dawce. Musimy zapewnić stały dostęp do wody. Na produkcję mleka wpływa też ilość młodych w miocie (im większy miot, tym więcej mleka). Właściwość procesów odkarmiania młodych kontrolujemy ważąc je w 21 dniu życia.